Hepatit B hastalığı hepatit B virüsü ile meydana gelen bir hastalıktır. Hepatit B, hepatit B’li kişilerin kan ve vücut sıvılarıyla bulaşır. Hava yolu, yiyecek ya da su ile bulaşmaz. Esas bulaşma yolları arasında cinsel ilişki ile doğumda hepatit B’li anneden bebeğe ve ilaç bağımlıları arasında bulaşma bulunmaktadır. Emzirme ile bulaşmamaktadır. Erken çocukluk döneminde hepatit B evde kronik taşıyıcı bulunması durumunda bulaşabilmektedir. Kreş ve okullarda da bulaş olabilmektedir. Hepatit B bulaşan kişilerin yaklaşık yarısına yakınında yukarıda sayılan bulaşma yollarından birisi bulunmamaktadır ve hepatit B’nin nasıl bulaştığı tespit edilememektedir.

Hepatit B geçiren erişkinlerin en az %50’sinde belirti görülmez. Hepatit B geçiren 5 yaşın altındaki çocuklar nadiren belirti gösterirler. Hepatit geçirmekte olan kişilerde bulantı, iştahsızlık, yorgunluk, kas, eklem veya mide ağrısı, ateş, ishal veya kusma, baş ağrısı, koyu renk idrar, açık renkli dışkı ve ciltte-gözlerin beyaz kısmında sarımsı renk görülebilir. Akut hepatit bulguları olan bir kişi genellikle oldukça hasta hisseder ve hastaneye yatırılması gerekebilir. Hepatit B ile enfekte olan küçük bebeklerin %90’ı, çocukların %30-60’ı ve erişkinlerin %5’i hepatit B infeksiyonunu yenemez ve virüsü vücutlarından uzaklaştıramazlar. Bu kişilerde hepatit B infeksiyonu kronik olarak devam eder ve taşıyıcı olarak adlandırılır. Bu kişiler hastalığı başkalarına bulaştırabilirler ve ileride siroz, karaciğer yetmezliği ve karaciğer kanseri gibi hastalıkların gelişmesi açısından da risk altındadırlar. Bir kişinin hepatit B virüsü taşıyıp taşımadığı ve bağışıklık gelişip gelişmediği kan testiyle anlaşılır. Eğer akut hepatit B infeksiyonu geçirdiyseniz ve kanınızda hepatit B virüsüne karşı koruyucu antikorlar oluştuysa bu sizin bağışıklık kazandığınızı gösterir. Tekrar hepatit B infeksiyonu geçirmezsiniz ve aşı olmanıza gerek de yoktur.
Hepatit B virüsünü taşıdıklarını bilen kişiler kan vermemeli, diş fırçası, jilet gibi eşyalarını başkalarıyla paylaşmamalıdır.

Hepatit B infeksiyonu için riskli gruplar:

1)Sağlık personeli ve kan ve kan ürünleriyle sürekli temas eden kişiler
2)Birden fazla sayıda cinsel partneri olanlar
3)Son zamanlarda cinsel yolla bulaşan bir hastalığı olan kişiler
4)İlaç bağımlıları
5)Uzun süreli bakım ünitelerinde kalanlar
6)Hemodiyaliz hastaları ve erken dönem böbrek yetmezliği olan kişiler
7)Kan ürünü alması gereken kişiler (örneğin hemofili)
8)Kronik hepatit b hastalarının eşleri ve bu kişilerle aynı evi paylaşanlar
9)Hepatit B’nin orta ve yüksek düzeyde görüldüğü ülkelere yolculuk yapan kişiler
Bebek ve çocuklarda aşılamadan önce kan testine gerek yoktur. Fakat erişkinlerde aşılama öncesi daha önce hepatit B geçirip geçirmediğinin kan testiyle araştırılmasında fayda vardır. Fakat kişi hepatit B virüsü ile infekte olmuşsa veya hepatit B’ye karşı bağışıklığı varsa hepatit B aşısı olmak ne yarar sağlar, ne zarar verir.

Kolun üst kısmına ve üç doz olarak yapılır. Bebeklerde doğduğu gün ilk dozu yapılır. Bundan 1 ay sonra ikinci doz ve 6 ay sonra da üçüncü doz yapılır. Çocuk ve erişkinlerde de aynı şekilde uygulanır. Kişi eğer hepatit B aşısının ilk iki dozunu yaptırıp üçüncüsünü yaptırmayı unuttuysa aşılamaya kaldığı yerden devam edilir, baştan başlamaya gerek yoktur. Erişkinlerin %90’ında ve çocukların %95’inden fazlasında koruyucu antikorlar gelişir ve hepatit B infeksiyonuna karşı bağışıklık kazanırlar. Bağışıklık sistemi normal olan kişilerde bu üç doz dışında tekrar aşılamaya gerek yoktur.
Bebekler, çocuklar, gençler ve erişkinlerin çoğunun hepatit B aşılarının sonrasında rutin test yaptırıp bağışıklık gelişip gelişmediğini kontrol etmeleri gerekmemektedir.

Kontrol edilmesi gereken gruplar:

1)Hepatit B taşıyıcı anneden doğan bebekler
2)Diyaliz hastaları ve bağışıklık sistemi zayıf olan kişiler
3)Kanla sürekli temas eden sağlık çalışanları
4)Kronik hepatit B infeksiyonu olan kişilerin eşleri

Hepatit B aşısı çok güvenli bir aşıdır. Uygulanan kişilerin çok büyük bir kısmında ciddi yan etki görülmez. En sık görülen yan etki aşı yapılan yerde oluşan ağrı ve düşük derecede ateştir. Ciddi alerjik reaksiyon gelişmesi nadirdir. İlk doz hepatit B aşısına karşı ciddi alerjik reaksiyon geliştiren kişilerde diğer doz aşılar yapılmaz. Orta veya ciddi hastalık geçirmekte olan kişilerde hastalık düzelene kadar aşılama ertelenir. Gebelikte aşılamaya hekim karar vermelidir.